• Jesper Tielbeke

Een nieuw tijdperk in typewriting? Het verschil tussen "Variable Fonts" & "Monotype Fonts".



Het eerste lettertype, dat niet handgeschreven werd, is de Blackletter. Dit lettertype werd gebruikt in de Gutenberg Bijbel, een van de eerste gedrukte boeken in Europa. Sindsdien is er natuurlijk veel verandert. Zonder de hele geschiedenis in te duiken wil ik toch een aantal revolutionaire verandering binnen typewriting aanstippen.



In 1470 ontwikkelde Nicolas Jensen het “Roman Typeface”. Een beter te lezen lettertype dan de blackletter. Later in 1501 ontwikkelde Aldus Manutius het “Italic Typeface”, dit zijn de schuine letters die nu in vrijwel elk lettertype terug te vinden zijn. Italic Typeface gaf de drukker de mogelijkheid meer woorden op een pagina te proppen waardoor de drukkosten lager lagen.

Dan een flinke stap vooruit; in 1816 creëerde William Caslon IV het eerste "sans serif" lettertype. Sans serif, oftewel schreefloos, zijn lettertypes zonder schreven, dus zonder dwarsstreepjes. Hiermee werd het tijdperk ingeluid van de moderne lettertypes die we vandaag de dag nog kennen.



Precies 2 eeuwen later in 2016 werd door een samenwerking van Apple, Google, Microsoft & Adobe een nieuwe techniek binnen typefaces geïntroduceerd, de "variable fonts". Waarin eerder alleen gebruik werd gemaakt van statische "monotype", heeft de digitale wereld zijn eigen kijk op dit eeuwenoude concept. De variabele typeface is een dynamisch lettertype waarin je handmatig de dikte, breedte, hoogte en andere variabelen kunt aanpassen. Ik kan het je helemaal uit leggen, of je kan het zelf ervaren: https://v-fonts.com/.



Deze variabele lettertypes openen weer verschillende deuren voor web(design), illustratie & animatie. Naast dat het ontwerpers meer controle geeft over de uitstraling van teksten, geeft het ook de mogelijkheid om met CSS/javascript teksten te animeren. Hierbij een artikel van CSS-IRL dat ingaat op de mogelijkheden hiervan: https://css-irl.info/variable-font-animation-with-css-and-splitting-js/.


Wij geloven dat deze dynamische denkwijze ook van pas komt binnen branding. Terwijl de uitstraling hetzelfde blijft bij een variabele font zijn er meerdere veranderende elementen waardoor dit lettertype tot leven komt en het dus ook constant interessant blijft. Binnen branding geldt dit principe ook. Het is hierbij namelijk belangrijk een stevig fundament te bouwen, maar het is ook belangrijk om dit fundament te zien als organisch geheel dat ook door verandering heen kan gaan om de aandacht vast te blijven houden.